Shumë njerëz besojnë se gjumi i dobët është një pjesë e pashmangshme e plakjes. Megjithatë, specialistët paralajmërojnë se kjo nuk është e vërtetë. Edhe pse struktura e gjumit ndryshon me kalimin e viteve, cilësia e tij mund të ruhet me zakone të mira dhe trajtim të duhur.
Sipas të dhënave të British Geriatrics Society, rreth 40% e personave mbi 65 vjeç vuajnë rregullisht nga pagjumësia, ndërsa deri në 75% përballen me ndonjë formë çrregullimi të gjumit.
Ekspertët thonë se me kalimin e moshës shtohen disa faktorë që ndikojnë në gjumë. Sëmundjet kronike, përdorimi i medikamenteve, stresi apo ndryshimet e jetës mund të prishin ritmin normal të pushimit.
Tek gratë, menopauza luan rol të rëndësishëm, pasi ulja e hormoneve si estrogjeni dhe progesteroni mund të ndikojë në stabilitetin e gjumit.
Me kalimin e viteve, trupi prodhon gjithnjë e më pak melatoninë, hormonin që rregullon ciklin gjumë-zgjim. Si rezultat, gjumi bëhet më i lehtë dhe më i ndjeshëm ndaj zhurmës, dritës dhe faktorëve të tjerë të jashtëm.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se edhe në moshë të avancuar njerëzit kanë nevojë për 7 deri në 9 orë gjumë në natë, edhe pse struktura e tij mund të jetë pak më ndryshe.
Dalja në pension shpesh sjell ndryshim të rutinës ditore. Mungesa e aktivitetit fizik, ekspozimi më i vogël ndaj dritës së diellit dhe dremitjet gjatë ditës mund të prishin ritmin natyral të trupit.
Shumë njerëz gjithashtu fillojnë të ndihen të përgjumur më herët në mbrëmje dhe zgjohen shumë herët në mëngjes një fenomen i njohur si ndryshim i ritmit cirkadian.
Ekspertët theksojnë se sekreti i një gjumi të mirë nuk është vetëm kohëzgjatja, por edhe rregullsia. Të shkosh në shtrat dhe të zgjohesh në të njëjtën orë çdo ditë ndihmon trupin të stabilizojë ritmin e gjumit.
Nëse problemet me gjumin ndikojnë në përqendrim, humor ose funksionimin e përditshëm, rekomandohet konsultimi me mjekun.
Sot gjithnjë e më shumë specialistë rekomandojnë trajtime pa medikamente. Një nga metodat më efektive është terapia kognitive-biheviorale për pagjumësinë, e cila ndihmon në ndryshimin e zakoneve që pengojnë gjumin.
Në rastin e apnesë së gjumit, një gjendje ku frymëmarrja ndërpritet gjatë natës, përdoret terapia me presion pozitiv të vazhdueshëm të ajrit (CPAP), që mban rrugët e frymëmarrjes të hapura.
Gjumi cilësor është thelbësor për shëndetin fizik, mendjen dhe stabilitetin emocional në çdo moshë. Edhe pas të 60-ave, me zakonet e duhura dhe trajtimin e duhur, një gjumë i mirë është plotësisht i arritshëm.